Wywiad z radcą prawnym Marcinem Barańskim „Prawo w muzyce – zostańmy przyjaciółmi!”
Marcin Barański, radca prawny z Musicodex, specjalizujący się w branży muzycznej, podkreśla w poniższym wywiadzie kluczową rolę prawnika w życiu artysty, traktując muzykę jako biznes, w którym konflikty są naturalne. Muzyka jest szczególnie narażona na spory ze względu na połączenie kwestii finansowych z emocjonalnym zaangażowaniem twórców.
Główne wnioski i perspektywa radcy prawnego Marcina Barańskiego:
- Prawnik jako prewencja, nie tylko interwencja – Barański zaznacza, że wielu muzyków zgłasza się po pomoc prawną dopiero w obliczu problemów, podczas gdy prawnik może aktywnie pomóc ich uniknąć. Jego rola polega na ułatwianiu życia artystom poprzez przewidywanie i zapobieganie konfliktom.
- Najczęstsze problemy – brak umów w zespołach – Częstym problemem jest brak formalnych umów w zespołach, które często powstają na bazie przyjaźni. Prawnik może pomóc w sformułowaniu pytań dotyczących funkcjonowania zespołu, podejmowania decyzji czy podziału zysków, zapobiegając w ten sposób przyszłym sporom.
- Waga uregulowania praw autorskich – Kwestie praw autorskich są niezwykle złożone, a wielu twórców nie ma świadomości ich podstaw. Uregulowanie praw autorskich jest kluczowe, zwłaszcza przy wykorzystaniu muzyki w filmie czy reklamie, aby producent miał jasność co do właścicieli praw do utworu.
- Ryzyka w mediach społecznościowych i streamingach – Kanały na YouTube, choć wartościowe, są kruche i mogą zostać utracone z błahych powodów, np. z powodu nieuregulowanych praw autorskich do zamieszczonych materiałów. Podpisując umowy z serwisami streamingowymi, warto skonsultować się z prawnikiem, aby uniknąć deklarowania nieprawdy, nawet jeśli negocjacja warunków jest niemożliwa.
- Definicja kompozytora i plagiat – Kwestia tego, kto jest kompozytorem utworu, jest skomplikowana, a domyślnym autorem jest osoba podpisana pod utworem. Udowodnienie, że było inaczej, jest niezwykle trudne. W kwestii plagiatu, nie każde podobieństwo oznacza naruszenie praw, a ocena wymaga dogłębnej analizy. Mity takie jak „reguła siedmiu taktów” nie mają umocowania w prawie.
- Zabezpieczenie praw do nagrań – Aby zabezpieczyć prawa do nagrań, konieczne jest podpisanie odpowiednich umów ze wszystkimi osobami biorącymi udział w ich tworzeniu, ponieważ „klarowna umowa rozstrzyga sytuację raz na zawsze”.
Marcin Barański zachęca artystów do proaktywnego podejścia do kwestii prawnych i korzystania z pomocy specjalistów, aby móc skupić się na twórczości, mając pewność, że ich prawa są zabezpieczone.

